วันจันทร์ที่ 7 กันยายน พ.ศ. 2552

แนวคิดเชิงปรัชญามองผ่านระบบนวัตกรรม

แอลเบิต ไอน์สไตน กล่าวว่า "ถ้ามนุษยชาติจะอยู่รอดได้เราต้องมีวิธีคิดใหม่" (We shall require a substantially new manner of thinking of if mankind survive) (ประเวศ, 2536: 215)

ซึ่งบิลล์ แมคคิบเมน ได้ให้ความเห็นในหนังสือ "อวสานแห่งธรรมชาติ" พร้อมให้ข้อมูลต่างสนับสนุนต่อความเชื่อว่า ธรรมชาติที่ตายแล้วจะไม่มีทางแก้ไขได้เลย เว้นแต่นอกจาก "มนุษย์เราจะเปลี่ยนแนวคิดพื้นฐานเสียใหม่" (ประเวศ, 2536: 215 เรื่องเดียวกัน)

วิกฤตการณ์สิ่งแวดล้อม (Environmental pollution) ที่เรากำลังประสบอยู่ ที่สามารถสัมผัสได้จากการรับรู้ทั้ง 5 ของเรา ล้วนแล้วแต่เป็นสะท้อนจากแนวคิดและการดำเนินชีวิตของคนเราทั้งสิ้น ซึ่งส่วนใหญ่มักจะมาจากสาเหตุความเป็นเมือง (Urbanization)

สาเหตุหลักของปัญหามลพิษสิ่งแวดล้อมนั้น มาจาก 3 สาเหตุ ได้แก่ (ณรงค์, 2525: 26)
1. การเพิ่มจำนวนอย่างรวดเร็วของประชากรมนุษย์ (จากการสำรวจ ประชากรมากกว่า 60% อาศัยอยู่ภายในเมือง)
2. การขยายของตัวเมือง (Urban Growth: เกิดการเปลี่ยนแปลงสิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติ เกิดปัญหาการใช้ที่ดินไม่เป็นระเบียบแบบแผน ปัญหาการจราจร การขาดแคลนโครงสร้างพื้นฐาน สภาพเมืองเสื่อมโทรม ส่งผลต่อลักษณะกายภาพ สังคม และคุณภาพชีวิตชาวเมืองลดลงอย่างต่อเนื่อง)
3. การใช้เทคโนโลยีใหม่ในการผลิตทั้งทางด้านการเกษตรและอุตสาหกรรม (เช่น การใ้ช้สารเคมีและเกิดการตกค้าง จนส่งผลกระทบทางด้านสุขภาพของมนุษย์)

จากสาเหตุเหล่าล้วนแล้วเป็นสิ่งที่สะท้อนต่อแนวคิดของมนุษย์ ณ เมืองนั้นๆ ที่ผู้คิดเหล่านี้อยู่อาศัย ที่สะท้อนดุจดั่งงานศิลปะ่ร่วมกันของชาวเมือง โดยมีเหล่าผู้บริหารเป็นผู้ช่วยผสมสี และป้ายแต่งลงในเมืองที่เราอยู่อาศัยกันอย่างช้าๆ โดยมีพวกเราเหล่าชาวเมืองเป็นผู้ชมงานศิลปะชิ้นนี้ ซึ่งงานที่มาได้มานี้ สุดแล้วแต่ใครที่จะมองว่า "สวยหรือไม่"

แต่อย่างไรก็ตาม โทนสีที่หลากหลายที่ถูกป้ายแต่งเข้าไปเรื่อยๆ โดยปราศจากการวางแผนซึ่งทฤษฎีสี และการมุ่งเน้นด้านถึงสุนทรียภาพการมองงานนี้แล้ว มักจะทำให้งานศิลปะชิ้นนี้เริ่มที่จะม่นหมองลง หรือเรียกในศัพท์พื้นฐานว่า "เน่า"

ดังนั้นผู้เขียนจะขอสรุปแนวคิดนี้ในเบื้องต้นว่า สำหรับงานศิปละแล้ว ถ้าเราขาดการวางแผนในการวาดแต้มสี ที่คำนึงถึงหลักการต่างๆ และวาดลงไปอย่างมีระบบ เพื่อให้ได้ดุลยภาพของความเป็นศิลปะ ย่อมไม่ได้งานศิลปะที่ทรงคุณค่า ทั้งนี้การได้มาซึ่งงานศิลปะที่ดี ต้องมาจากระบบความคิดในการผสมผสานแนวคิด และระเบียบวิธีการดำเนินการวาดภาพของศิลปินเป็นสำคัญยิ่ง ฉันใดฉันนั้น สำหรับวิกฤตการณ์สิ่งแวดล้อม ที่มาจากสาเหตุดังกล่าว ย่อมสะท้อนถึงระบบแนวคิดที่ขาดการเชื่อมโยงและวางแผน เช่นกัน

จากตรงนี้ขอกล่าวว่า "ใคร คือ ศิลปินที่สร้างสรรค์ผลงานชิ้นนี้" และ "ใครควรจะมีบทบาทในการปรับแก้และฟื้นฟูด้านนี้ ใช่ผู้ชมงาน และ ศิลปินร่วมกันหรือไม่ เ่ช่นไร อย่างไร" ผู้เขียนขอเปิดประเด็นในการคิดกันเล่นๆเพียงเท่านี้

เอกสารอ้างอิง

ณรงค์ ณ เชียงใหม่. 2525. มลพิษสิ่งแวดล้อม (Environmental Pollution). พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์โอเดียนสโตร์.

ประเวศ วะสี. 2536. มนุษย์กับธรรมชาติ เสียงใคร่ครวญจากภูมิปัญญาตะวันออก-ตะวันตก. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย


ไม่มีความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น